Od węgla do diamentu.

Słowo diament pochodzi od greckiego adamas - niepokonany, diament jest najtwardszym materiałem na świecie. Aczkolwiek jego występowanie jest zdecydowanie unikalne, tworzony jest przez hojnie występujący w przyrodzie pierwiastek - węgiel. Atomy węgla są połączone krótkimi, mocnymi wiązaniami w sześciennej, krystalicznej siatce. Krystalizacja przebiega w ekstremalnych warunkach, gdy ciśnienie przekracza 70000 kilogramów na centymetr kwadratowy, a temperatura jest wyższa od 1300 °C, co odpowiada warunkom na głębokości około 100-200 km pod powierzchnią skorupy ziemskiej.

Dzięki swej twardości diament potrafi wędrować z wnętrza skorupy ziemskiej na jej powierzchnię, gdzie jest wypychany przez skały wulkaniczne, w których jest osadzony. Dwa rodzaje tej skały nazywają się kimberlit i lamproit, a jedna od drugiej prawie się nie różni.

Pierwotnym miejscem występowania diamentu były łożyska magnetyczne, tzw. pierwotne łożyska, gdzie diamenty są rozproszone jako akcesoryczne minerały w bardzo ciemnych skałach pochodzących z górnych części skorupy ziemskiej. Skały te nazywają się kimberlity (kimberlit lub też niebieska skała, nazwa od miasta Kimberley w południowoafrykańskiej republice). Na powierzchnię ziemi wystąpiły w formie ogromnych sopuchów, korpusów kominowego kształtu. W przypadku kimberlitowych kominów występuje ich zwężenie w głąb ziemi, dlatego często mówi się o „marchewkowym“ kształcie kimberlitu. Nie wszystkie kimberlity są diamentonośne, niektóre wcale nie zawierają diamentów inne posiadają je, ale w tak małej koncentracji, że uniemożliwia to, z powodów ekonomicznych ich pozyskiwanie.

Czasem w wyniku erozji, czy też poprzez działanie innych sił przyrody (woda, wiatr) dochodzi do uwalniania się diamentów z kimberlitu. Wszystkie skały na powierzchni ziemi, bez względu na ich pochodzenie podlegają procesom wietrzenia i erozji, głównie na skutek działania takich czynników, jak wody opadowe wraz z amplitudą nocnych i dziennych temperatur, które to powodują kruszenie się skał na powierzchni ziemi. Ciemne minerały rozkładają się szybko i tworzy się żółta zwietrzelina (w łożyskach diamentu nazywana „żółta ziemia"). Cieknąca woda odnosi ją wraz z diamentami do rzek, gdzie diamenty dzięki swemu większemu ciężarowi opadną na dno koryta rzeki, albo przemiszczą się dalej do ujść rzek i wybrzeży oceanu. W pewnych miejscach (meandry i zakola rzek) ich koncentracja zwiększa się i powstają tzw. wtórne łożyska.

Ocenia się, że kimberlit znaleziony w Afryce ma 70 do 150 milionów lat, czyli pochodzi z okresu, kiedy w skorupie ziemskiej powstała ogromna szczelina, która spowodowała oddzielenie kontynentów.

Przez cały okres, gdy ludzie interesują się diamentami powstała gama sposobów jak tych drogocennych kamieni szukać. Tzw. prospekcyjne metody nieustannie się specjalizuje, a używa się jak pierwotnych tak najnowocześniejszych technologii. Obszar możliwego wystąpienia diamentów bada się z powietrza i bezpośrednio w terenie – szukaniem minerałów, które znajdują się w otoczeniu kimberlitu, w diamentonośnych sopuchach. Prospekcyjna czynność jest bardzo droga i czasochłonna, dlatego prowadzi się ją systematycznie, a trwać może przez wiele lat. Najwięcej badane są takie miejsca jak: Sybir, Finlandia, Wenezuela, Boliwia, Grenlandia, Australia, Chiny i Kanada.